Umowa o zrzeczenie się dziedziczenia wywołuje daleko idące skutki – zarówno wobec zrzekającego się spadkobiercy, jak i jego zstępnych (dzieci, wnuków). W praktyce pojawia się pytanie: czy można cofnąć taką decyzję i przywrócić prawo do dziedziczenia?
„Cofnięcie” zrzeczenia się dziedziczenia jest możliwe wyłączenie poprzez rozwiązanie umowy o zrzeczenie się dziedziczenia, pod warunkiem spełnienia ściśle określonych wymogów prawnych.
Cofnięcie oświadczenia o zrzeczeniu się dziedziczenia - warunki
Wspólna zgoda obu stron
Rozwiązanie umowy o zrzeczenie się dziedziczenia wymaga zgody zarówno zrzekającego się spadkobiercy, jak i przyszłego spadkodawcy. Nie jest dopuszczalne jednostronne odwołanie zrzeczenia – umowa ma charakter dwustronny i taki też musi być dokument cofający jej skutki.
Akt notarialny – forma obowiązkowa
Tak jak pierwotna umowa, również umowa rozwiązująca zrzeczenie się dziedziczenia musi być zawarta w formie aktu notarialnego. Sporządzenie jej w innej formie (np. ustnej lub pisemnej bez notariusza) nie wywołuje żadnych skutków prawnych.
Spadkodawca musi żyć
Rozwiązanie umowy o zrzeczenie się dziedziczenia jest możliwe wyłącznie za życia spadkodawcy. Po jego śmierci nie jest to już dopuszczalne.
Termin
Nie istnieje ustawowy termin, w którym rozwiązanie umowy o zrzeczenie się dziedziczenia byłoby możliwe lub zabronione – końcowym momentem jest śmierć spadkodawcy. Dopóki obydwie strony żyją, mogą zawrzeć nową umowę uchylającą skutki poprzedniej.
Cofnięcie zrzeczenia a testament
Często zdarza się, że skutki rozwiązania umowy o zrzeczenie się dziedziczenia mylone są z możliwością dziedziczenia na podstawie testamentu. W praktyce wygląda to w ten sposób, że jeżeli strony postanowią rozwiązać umowę o zrzeczenie się dziedziczenia, spadkobierca odzyskuje swój status spadkobiercy ustawowego. Oznacza to, że od tego momentu może on dziedziczyć zarówno z ustawy, jak i z testamentu, w zależności od tego, jak swoją ostatnią wolę ukształtował spadkodawca. Rozwiązanie umowy przywraca także potencjalne prawo do zachowku. Warto więc pamiętać, że rozwiązanie umowy o zrzeczenie się dziedziczenia, otwiera drogę do dziedziczenia na zasadach ogólnych i przywraca wszystkie wynikające z tego konsekwencje prawne.
Cofnięcie odrzucenia spadku – to nie to samo
W przypadku, gdy oświadczenie o odrzuceniu spadku (już po śmierci spadkodawcy) zostało złożone pod wpływem błędu lub groźby, można próbować uchylić się od jego skutków przed sądem. Jednak to zupełnie inny przypadek niż cofnięcie zrzeczenia się dziedziczenia za życia spadkodawcy, które możliwe jest tylko za zgodą stron i przed notariuszem.
Jeśli chcesz dowiedzieć się, czy w Twojej sytuacji możliwe jest cofnięcie zrzeczenia się dziedziczenia – pomogę Ci przeanalizować wszystkie aspekty prawne i bezpiecznie przeprowadzić procedurę uchylenia wcześniejszej umowy. Zapraszam do kontaktu.
